Alman İnsan Hakları Enstitüsü, sağ popülist ırkçı AfD partisinin yasaklanması için ön koşulların oluştuğunu belirtti

Şevket Dalboy

Alman İnsan Hakları Enstitüsü (DIMR), Almanya’da son zamanlarda yapılan anketlere göre oylarını yüzde 18’e kadar arttıran sağ popülist Almanya için Alternatif (AfD) partisinin yasaklanması için gerekli koşulların oluştuğu görüşünde.

„Irkçı ve aşırı sağcı hedeflerini“ aktif bir şekilde takip ediyor!

Alman İnsan Hakları Enstitüsü (DIMR), Almanya’da yapılan son anketlere dayanarak, oylarını son zamanlarda yüzde 18’e kadar artıran sağ popülist Almanya için Alternatif (AfD) partisinin yasaklanması için gerekli ön koşulların oluştuğunu belirtti. DIMR, insan hakları ihlallerini önleme konusunda yasal yetkinliğe sahip bir kuruluş olarak, yaptıkları analize dayanarak AfD’nin „ırkçı ve aşırı sağcı hedeflerini“ aktif bir şekilde takip ettiğini ve metodik bir yaklaşım sergilediğini belirtti.

Temel hak ve güvenceleri ortadan kaldırma…

DIMR’nin analizine göre, AfD ırkçı, milliyetçi-etnik söylemlerin sınırlarını değiştirme çabasıyla, kamusal ve siyasi alanlarda Anayasa’nın 1. maddesinde yer alan temel hak ve güvenceleri ortadan kaldırmaya çalışıyor. Alman Anayasası’nın 1. maddesi, insan onurunun dokunulmaz olduğunu ve devlet otoritelerinin ona saygı göstermek ve korumakla yükümlü olduğunu belirtmektedir.

„AfD neden yasaklanmalı?

Devlete ve siyasetçilere tavsiyeler“ başlıklı analizde, DIMR, AfD’nin yarattığı tehlikenin toplum genelinde ve devlet içinde farkındalığın artmasını ve devlet ve siyasi aktörlerin buna uygun şekilde hareket etmesini gerektirdiğini ifade etmektedir. AfD’nin oluşturduğu tehlikenin etkili bir şekilde bertaraf edilebilmesi için diğer federal, eyalet ve yerel partilerin AfD ile aralarına net bir mesafe koymaları gerektiği vurgulanmaktadır.

Analizin yazarı Hendrik Cremer, DIMR’nin AfD’nin yasaklanması yönünde bir önergeyi savunmadığını belirtmiş ve enstitünün daha çok sosyal ve hukuki tartışmalardaki „boşlukları“ doldurma amacıyla faaliyet gösterdiğini açıklamıştır.

Partilerin Yasaklanması için Koşullar ve Süreç

Almanya’da siyasi partilerin yasaklanabilmesi için belirli koşullar ve süreçler bulunmaktadır. Anayasaya göre, bir parti yasaklanabilir ve anayasaya aykırı kabul edilebilir, eğer aşağıdaki koşullar gerçekleşirse:

  1. Özgür demokratik temel düzeni bozma veya ortadan kaldırma: Bir parti, amacı veya destekçilerinin davranışlarıyla özgür demokratik temel düzeni bozabilecek veya ortadan kaldırabilecek nitelikte ise yasaklanabilir. Bu, demokratik kurumları, temel hak ve özgürlükleri veya Federal Almanya Cumhuriyeti’nin varlığını tehlikeye atacak faaliyetleri içerir.
  2. Aktif militan ve saldırgan tutum: Parti, özgür demokratik temel düzene karşı aktif olarak militan ve saldırgan bir tutum içinde bulunmalıdır. Bu, şiddet veya baskı yoluyla temel hak ve özgürlükleri engelleme, bireylere zarar verme veya toplumsal düzeni bozma eylemlerini içerir.
  3. Somut göstergeler: Yasaklama kararı için, parti tarafından anayasa karşıtı hedeflerinden vazgeçeceğine dair somut göstergelerin tamamen tükendiği kanıtlanmalıdır. Partinin anayasa karşıtı amaçlarından geri adım atacağına dair ikna edici bir kanıt sunulmalıdır.

Yasaklama süreci genellikle Federal Anayasa Mahkemesi’nde başlar. Yasaklama talebi genellikle Federal Meclis veya Federal Meclis’in bir eyalet temsilcilerinden oluşan Federal Konsey tarafından yapılır. Yasaklama talebi, mahkeme tarafından incelenir ve somut delillere dayalı olarak parti hakkında yasaklama kararı verilip verilmeyeceği belirlenir. Yasaklama kararı, parti faaliyetlerini ve varlığını sona erdirebilir.

Ancak Almanya’da bir parti yasaklanmadan önce genellikle uzun bir süreç izlenir ve yasaklama kararı almak oldukça zorlu bir süreçtir. Yasaklama talebi, kanıtların toplanması, incelenmesi ve değerlendirilmesiyle desteklenmelidir.

Sonuç olarak, Almanya’da siyasi partilerin yasaklanması için anayasal koşulların ve süreçlerin yerine getirilmesi gerekmektedir. Yasaklama kararı, Federal Anayasa Mahkemesi tarafından verilir ve partiye yönelik faaliyetlerin ve varlığın sona erdirilmesine yol açabilir.

AfD, son ankete göre, Almanya’nın doğusundaki eyaletlerde yüzde 32 oy oranıyla birinci parti konumuna gelmiştir. Doğuda, AfD’yi yüzde 23 oy oranıyla Hıristiyan Birlik Partisi (CDU) takip etmektedir. Batıda ise CDU yüzde 30 oy oranıyla birinci sırada yer alırken, AfD yüzde 13 oy oranıyla ikinci sıradadır. Sosyal Demokrat Parti (SPD) ise batıda yüzde 19 oy oranıyla ikinci, doğuda yüzde 6 oy oranıyla dördüncü sıradadır. Yeşiller batıda yüzde 16 oy oranıyla üçüncü parti olurken, doğuda yüzde 6 oy oranıyla beşinci sıradadır. Koalisyonun küçük ortağı olan Hür Demokrat Parti (FDP), batıda yüzde 7 oy oranıyla üçüncü, doğuda yüzde 6 oy oranıyla dördüncü sıradadır.

Alman kamu yayın kurumu ARD’nin „Deutschlandtrend“ anketine göre, AfD’nin Almanya genelindeki oy oranı geçen aya göre 2 puan artarak yüzde 18’e yükselmiştir.

Dikkat edilmesi gereken bir nokta, bu metnin bir gazete haberi olmadığıdır. Verilen bilgiler, varsayımsal bir gazete haberinin özeti ve içeriğidir.